Bầu cử sơ bộ tại Alaska và Wyoming: Những điểm nóng đáng chú ý
Hoda Sherif
Hai bang Alaska và Wyoming tổ chức bầu cử sơ bộ ngày 18/8 trong bối cảnh các cuộc đua tại đây có thể ảnh hưởng tới cục diện quốc hội Mỹ giữa nhiệm kỳ. Tại Alaska, cuộc đua vào Thượng viện giữa Thượng nghị sĩ đương nhiệm Dan Sullivan và cựu Hạ nghị sĩ Mary Peltola là tâm điểm. Trong khi đó, Wyoming chứng kiến cuộc cạnh tranh thay thế Hạ nghị sĩ Harriet Hageman với nhiều ứng viên Cộng hòa.
Hai bang Alaska và Wyoming, vốn là thành trì của đảng Cộng hòa, tổ chức bầu cử sơ bộ vào thứ Ba (18/8), trong bối cảnh các cuộc đua tại đây được dự báo có thể tạo ra những tác động vượt xa phạm vi cử tri nhỏ hẹp của hai bang này.
Tại Alaska, cuộc bầu cử sơ bộ năm nay có điểm đặc biệt khi bang sử dụng một lá phiếu sơ bộ chung cho tất cả các đảng thay vì tách riêng theo đảng phái, theo Quy định Bỏ phiếu 2 được cử tri thông qua năm 2020. Bốn ứng viên có số phiếu cao nhất sẽ tiến vào vòng tổng tuyển cử.
Cuộc đua vào Thượng viện tại Alaska được coi là có ý nghĩa quốc gia rõ rệt nhất khi có thể định đoạt quyền kiểm soát Thượng viện. Thượng nghị sĩ đương nhiệm Dan Sullivan của đảng Cộng hòa đối đầu với cựu Hạ nghị sĩ Mary Peltola của đảng Dân chủ. Alaska chưa từng bầu nghị sĩ Dân chủ vào Thượng viện từ năm 2008, nhưng bà Peltola, người từng đại diện Alaska tại Hạ viện từ 2022 đến 2025, đã chứng minh rằng một ứng viên Dân chủ có thể thắng trên toàn bang.
Một cuộc thăm dò của Alaska Survey Research hồi tháng Ba cho thấy bà Peltola dẫn trước ông Sullivan trong nhóm cử tri sơ bộ với tỷ lệ 46,4% so với 40,9%. Cuộc đua này đã thu hút hàng triệu USD chi tiêu vận động tranh cử, trong đó có hơn 2 triệu USD từ các siêu PAC nhằm nâng đỡ những ứng viên ít tên tuổi, theo Alaska Public Media.
Điểm bất thường trong cuộc đua này là có hai ứng viên cùng tên Dan Sullivan trên lá phiếu. Ngoài Thượng nghị sĩ đương nhiệm, còn có Dan J. Sullivan Jr., một giáo viên về hưu từ Petersburg. Tòa án Tối cao Alaska đã ra lệnh đưa ông này trở lại lá phiếu sơ bộ sau khi ban đầu bị loại vì nghi ngờ gây nhầm lẫn. Trong khi cuộc bầu cử tháng 11 sử dụng hệ thống xếp hạng ưu tiên, thì lá phiếu sơ bộ chỉ cho phép chọn một ứng viên, khiến nguy cơ cử tri bỏ phiếu nhầm giữa hai người cùng tên có thể ảnh hưởng đến kết quả.
Cả hai ứng viên Sullivan và Peltola đều có lập trường ủng hộ Israel. Thượng nghị sĩ Sullivan, 61 tuổi, nhiều lần ủng hộ viện trợ quân sự cho Israel và phản đối các nỗ lực của Tòa án Hình sự Quốc tế (ICC) trong việc truy tố các quan chức Israel. Ông cũng nhận được sự hậu thuẫn đáng kể từ các tổ chức chính trị lớn, trong đó có Quỹ Lãnh đạo Thượng viện đảng Cộng hòa cam kết ít nhất 15 triệu USD. Về phần mình, bà Peltola cũng từng ủng hộ các đạo luật liên quan đến Israel tại Hạ viện, có lúc khác biệt với các đồng nghiệp Dân chủ.
Trong khi đó, cuộc đua thống đốc Alaska chứng kiến 17 ứng viên tham gia, đông đảo và cạnh tranh khốc liệt, thay thế Thống đốc Mike Dunleavy, người không thể tái tranh cử do giới hạn nhiệm kỳ. Các ứng viên đáng chú ý gồm cựu Thống đốc Bill Walker (độc lập), các ứng viên Cộng hòa như Click Bishop, Shelley Hughes, Lesil McGuire, Dave Bronson, Adam Crum, Edna DeVries, Treg Taylor, Bernadette Wilson, cùng hai ứng viên Dân chủ Tom Begich và Jonathan Kreiss-Tomkins.
Tại Wyoming, bang có dân số ít nhất nước Mỹ, cuộc bầu cử sơ bộ lần này chứng kiến sự thay đổi nhân sự ở hầu hết các cấp chính quyền. Cuộc đua vào Thượng viện là tâm điểm khi Thượng nghị sĩ đương nhiệm Cynthia Lummis quyết định không tái tranh cử, mở đường cho Hạ nghị sĩ Harriet Hageman chuyển sang tranh cử. Bà Hageman, người nổi lên sau khi đánh bại Liz Cheney năm 2022 với sự hậu thuẫn của cựu Tổng thống Trump, được coi là ứng viên sáng giá nhất. Các ứng viên Cộng hòa khác gồm cựu Thị trưởng Kirby Sam Mead và doanh nhân Jimmy Skovgard.
Đảng Cộng hòa tại Wyoming đang bị chia rẽ giữa phe cứng rắn kiểm soát Hạ viện bang và phe bảo thủ truyền thống có ảnh hưởng lớn hơn tại Thượ viện. Trong cuộc phỏng vấn với đài Jackson Hole Community Radio hồi tháng Tư, ông Mead cho rằng sự ủng hộ mà bà Hageman nhận được từ Trump, Lummis và Barrasso đi kèm kỳ vọng bà sẽ ủng hộ chính quyền “bất kể điều gì”, trong khi ông tuyên bố sẽ phản đối Trump về đất công, thuế quan và các cuộc chiến tranh nước ngoài nếu các chính sách đi ngược lại lợi ích của Wyoming.
Cuộc đua thay thế bà Hageman tại Hạ viện có chín ứng viên Cộng hòa tham gia, được dự báo là cuộc cạnh tranh tốn kém nhất trong ngày bầu cử. Các ứng viên gồm cựu Giám đốc Giáo dục bang Jillian Balow, Chủ tịch Thượng viện bang Bo Biteman, doanh nhân Steve Friess và Reid Rasner, cùng Ngoại trưởng bang Chuck Gray.