Argentina phẫn nộ sau khi hai thiếu nữ bị sát hại, cuộc khủng hoảng giết người vì giới tính kéo dài

Argentina đã phản ứng dữ dội sau khi thi thể của hai thiếu nữ bị sát hại được tìm thấy chỉ cách nhau hai ngày. Những vụ giết người mới nhất làm nổi bật cuộc khủng hoảng giết người vì giới tính (femicide) kéo dài ở quốc gia Nam Mỹ này, bất chấp nhiều năm vận động của các nhà hoạt động nữ quyền, và gây ra báo động về quyết định cắt giảm hỗ trợ cho nạn nhân của bạo lực giới dưới chính quyền của Tổng thống cực hữu Javier Milei.

Cảnh sát tìm thấy hài cốt của Agostina Vega, 14 tuổi, vào thứ Bảy (31/5) tại một cánh đồng ở ngoại ô thành phố Córdoba. Theo các báo cáo truyền thông địa phương, cô bé đã bị bóp cổ đến chết và thi thể bị phân mảnh. Vega rời nhà vào tối thứ Bảy, ngày 23/5, và bắt taxi đến nhà Claudio Barrelier, 33 tuổi, một người bạn của gia đình. Barrelier bị bắt sau khi một tài xế taxi nói với cảnh sát rằng anh ta đã đưa Vega đến một ngã tư trùng với vị trí nhà của Barrelier. Hình ảnh từ camera an ninh cho thấy cô bé vào nhà anh ta, nhưng không có dấu hiệu cô rời đi. Vụ việc đang được điều tra dưới góc độ femicide: giết phụ nữ hoặc trẻ em gái vì giới tính của họ. Barrelier đang bị tạm giam và phủ nhận tội giết người.

“Giống như chúng đã sát hại con gái tôi, sẽ còn rất nhiều Agostina nữa, và điều này không thể xảy ra lần nữa,” cha của Agostina, ông Gabriel Vega, phát biểu trong một cuộc họp báo tối thứ Tư (4/6). Ông cũng đặt câu hỏi về những đồn đoán trên mạng xã hội liên quan đến lối sống của con gái mình. “Mọi người đăng ảnh con bé khi đi chơi nhảy nhót. Sao họ không đăng ảnh con bé đi học?” ông nói. Barrelier trước đó đã dính vào một vụ kiện tụng với cáo buộc bắt cóc một phụ nữ vào năm 2025. Anh ta đã bị giam 20 ngày trong vụ đó trước khi được tại ngoại.

Thi thể của Dulce Candia, 17 tuổi, được tìm thấy trong một bể phốt tại một công trường xây dựng bỏ hoang ở thị trấn Eldorado, tỉnh Misiones, vào ngày 28/5. Cô bé đã mất tích 12 ngày, và các nhà giải phẫu bệnh tin rằng cô đã chết được 5 hoặc 6 ngày. Giống như Vega, nguyên nhân tử vong là do bị bóp cổ. Một tài xế taxi 47 tuổi đã bị bắt vì tình nghi sát hại cô. Raúl Maslowski, tổng giám đốc an ninh của cảnh sát tỉnh Misiones, nói với kênh truyền hình địa phương 6 rằng Candia đã có “mối quan hệ tình cảm” với người đàn ông này, người hơn cô 30 tuổi.

Hai thiếu nữ được tìm thấy chỉ vài ngày trước cuộc tuần hành chống femicide thường niên lần thứ 11 mang tên Ni Una Menos (Không một phụ nữ nào ít hơn) vào thứ Tư (4/6). Cuộc biểu tình, từng trở thành hạt nhân của một làn sóng hoạt động nữ quyền mới trên khắp châu Mỹ Latinh, lần đầu tiên được tổ chức vào ngày 3/6/2015 sau khi Chiara Páez, 14 tuổi, bị bạn trai sát hại.

Cuộc tuần hành năm nay diễn ra sau hai năm rưỡi nhiệm kỳ tổng thống của Milei, một nhà kinh tế học cực hữu. Chính phủ của ông đã đóng cửa bộ phụ nữ, giới tính và đa dạng, cắt giảm hỗ trợ cho phụ nữ chạy trốn bạo lực giới, và đề xuất loại bỏ tội danh femicide (khác với tội giết người thông thường) khỏi bộ luật hình sự quốc gia. Dữ liệu do tòa án tối cao tổng hợp cho thấy tỷ lệ femicide đã giảm từ 250 vụ vào năm 2023 – năm cuối cùng của chính quyền tiền nhiệm – xuống còn 200 vụ vào năm 2025. Chính phủ lập luận rằng các cải cách kinh tế của họ tạo ra một nền kinh tế mạnh mẽ và ổn định hơn, điều này dẫn đến tỷ lệ bạo lực thấp hơn mà không cần sự can thiệp của nhà nước.

Các nhà hoạt động nữ quyền bác bỏ lập luận này. Họ cho rằng phần lớn sự sụt giảm là do ít vụ femicide hơn được đăng ký chính xác. Hơn nữa, khu vực tư pháp chính dường như chứng kiến sự sụt giảm thực sự là tỉnh Buenos Aires đông dân cư – nhưng tỉnh này do phe đối lập kiểm soát, và không giống như chính quyền quốc gia, nơi này vẫn có một bộ phụ nữ và đa dạng cấp tỉnh. “Sự sụt giảm mà chính phủ đang tuyên bố, vốn không đúng sự thật, có liên quan đến việc từ chối đăng ký một tội ác là femicide,” Lucía de la Vega, người điều phối công tác về bạo lực đối với phụ nữ tại Trung tâm Nghiên cứu Pháp lý và Xã hội, một tổ chức phi lợi nhuận về nhân quyền, cho biết. “Nó cũng liên quan đến việc loại bỏ các địa điểm và tổ chức thu thập số liệu thống kê và đăng ký bạo lực đối với phụ nữ.”

Thượng nghị sĩ Carolina Losada, thuộc đảng Juntos por el Cambio liên minh với chính phủ, đã thúc đẩy một dự thảo luật nhằm áp dụng các hình phạt nặng hơn đối với các cáo buộc sai sự thật về hiếp dâm và các tội phạm tình dục khác. Tuy nhiên, một phân tích gần đây của văn phòng công tố cho thấy chỉ 0,09% các báo cáo về bạo lực giới là sai sự thật. Trong khi đó, ước tính có 77% tổng số tội phạm không bao giờ được báo cáo. Luật sư nữ quyền Soledad Deza cho biết dự luật này và các dự án tương tự hiện chưa được thông qua, nhưng khi sự hỗ trợ dành cho người sống sót bị rút lại, những diễn ngôn như vậy càng khiến họ khó tìm kiếm công lý hơn. Khi nghe tin về các vụ việc của Agostina và Dulce, Deza cảm thấy “một cảm giác bất lực tột độ”, cô nói thêm: “Trước những gì chúng tôi, những người nữ quyền, đã cảnh báo từ lâu, nó giống như một lời tiên tri tự ứng nghiệm.”

Giữa làn sóng phẫn nộ về cái chết của Vega và Candia, tin tức về vụ sát hại một phụ nữ 30 tuổi ở ngoại ô Buenos Aires cũng được tiết lộ. Noelia Romero đã gọi điện cho cảnh sát và nói rằng bạn trai cô, Tomás Adrián Núñez, đang giữ cô làm con tin. Các nhân viên cảnh sát đã đến nhà, nhưng trong khi họ chờ nhiều giờ để được cấp lệnh khám xét, Romero đã bị sát hại. Ngay sau đó, Núñez cố gắng tự sát, theo các phương tiện truyền thông địa phương. Anh ta được đưa đến bệnh viện, bị buộc tội giết người và chính thức bị cảnh sát tạm giam. Núñez trước đó đã bị cả Romero và một người bạn gái cũ tố cáo về hành vi bạo lực giới.