Venezuela và Israel nối lại quan hệ lãnh sự giữa lúc quan hệ khu vực ấm dần

Venezuela và Israel đã đồng ý khôi phục quan hệ lãnh sự, một bước chuyển lớn trong quan hệ song phương giữa hai nước. Thông báo được đưa ra hôm thứ Ba, trong bối cảnh Tổng thống lâm thời Delcy Rodriguez theo đuổi chính sách điều chỉnh quan hệ đối ngoại sau vụ bắt giữ nhà lãnh đạo Nicolas Maduro bởi quân đội Mỹ vào tháng Giêng.

Trước đó, Venezuela đã cắt đứt quan hệ ngoại giao với Israel từ 17 năm trước, sau các cuộc tấn công của Israel vào Gaza. Dưới thời Maduro, Caracas duy trì lập trường cứng rắn phản đối Israel và liên minh chặt chẽ với Iran – đối thủ khu vực của Israel.

Trong tuyên bố trên mạng xã hội X, Bộ trưởng Ngoại giao Venezuela Felix Plasencia Gonzalez cho biết quyết định khôi phục quan hệ lãnh sự được đưa ra sau khi Israel điều một đội ngũ đến Venezuela để hỗ trợ sau trận động đất kép tàn phá quốc gia Nam Mỹ này.

“Chính phủ Cộng hòa Bolivar Venezuela và Nhà nước Israel thông báo rằng họ đã đồng ý tiếp tục hợp tác kỹ thuật song phương phát sinh từ các nỗ lực ứng phó khẩn cấp và phục hồi sau trận động đất kép, cũng như thiết lập cơ chế điều phối để cung cấp dịch vụ lãnh sự cho công dân của mỗi nước đang cư trú tại quốc gia kia”, ông viết.

Trong khi đó, tài khoản tiếng Tây Ban Nha của chính phủ Israel trên mạng xã hội X cho biết sự thay đổi này thể hiện “cả hai chính phủ đều nhận thức được tầm quan trọng của mối liên kết giữa Nhà nước Israel và cộng đồng Do Thái đang sinh sống tại Venezuela, vốn là cầu nối lịch sử quan trọng về tình hữu nghị giữa hai nước”.

Quan hệ lãnh sự thường giúp cung cấp các dịch vụ chung cho công dân và khách du lịch. Việc khôi phục quan hệ lãnh sự có thể là dấu hiệu cho thấy quan hệ song phương đang ấm dần, ngay cả khi chưa tiến tới tái lập đầy đủ quan hệ ngoại giao.

Kể từ sau vụ bắt giữ Maduro, bà Rodriguez đã có lập trường gần gũi với chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump. Động thái hướng tới đồng minh thân cận của Mỹ đi kèm với việc Caracas rời xa đồng minh lâu năm Cuba. Hồi tháng Bảy, Venezuela tuyên bố rút khỏi Tòa án Hình sự Quốc tế (ICC), với cáo buộc tòa án này thiên vị đối với các nước Nam bán cầu. Động thái này phù hợp với lập trường đối đầu của chính quyền Trump với tòa án, mà Washington từng tuyên bố sẽ “vô hiệu hóa”.

Trong bối cảnh đó, Israel đã chứng kiến quan hệ với nhiều nước Mỹ Latinh trở nên căng thẳng sâu sắc trong cuộc chiến tại Gaza, nhưng việc nhiều ứng cử viên cánh hữu giành chiến thắng trong các cuộc bầu cử gần đây đã thúc đẩy nỗ lực nối lại quan hệ trên khắp khu vực.

Tuần trước, Chile và Honduras đã nối lại bổ nhiệm đại sứ tại Israel sau khi cả hai nước rút đại sứ trong bối cảnh chiến tranh Gaza. Tổng thống Argentina Javier Milei cũng thông báo từ năm ngoái rằng nước này sẽ chuyển đại sứ quán từ Tel Aviv đến Jerusalem.

Động thái này phản ánh quyết định của Tổng thống Trump chuyển đại sứ quán Mỹ đến Jerusalem vào năm 2018, thành phố lâu nay được xem là thủ đô tương lai của nhà nước Palestine.

Bên cạnh đó, Tổng thống mới của Colombia Abelardo de la Espriella, người nhậm chức tuần trước, đã công nhận yêu sách chủ quyền của Israel đối với Cao nguyên Golan đang bị chiếm đóng. Liên Hợp Quốc xem lãnh thổ này là một phần của Syria. Đây được xem là bước ngoặt lớn so với người tiền nhiệm là Tổng thống cánh tả Gustavo Petro, một trong những nhà phê bình Israel hàng đầu khu vực.