Ít nhất 734 người đã thiệt mạng trong trận lũ quét và lở đất kinh hoàng xảy ra hôm thứ Tư vừa qua ở khu vực biên giới giữa Nepal và Trung Quốc, trong khi hơn 3.000 người vẫn đang mất tích, theo giới chức hai nước.
Thảm họa bắt nguồn từ việc một sông băng ở dãy Himalaya, thuộc khu vực biên giới Nepal-Tây Tạng, bị vỡ, gây ra lũ quét và lở đất dữ dội, vùi lấp nhiều ngôi làng và thị trấn dọc theo hệ thống sông Trishuli và Bhotekoshi. Nước lũ cũng cuốn trôi một số thi thể sang Ấn Độ láng giềng.
Hơn 900 công nhân thủy điện mất tích
Theo Hiệp hội các nhà sản xuất điện độc lập Nepal, tính đến sáng Chủ nhật, khoảng 933 người đang mất tích hoặc chưa xác định được tung tích. Họ là công nhân đang làm việc tại 11 công trường thủy điện và đường hầm ở hai huyện Rasuwa và Nuwakot, nằm trong số những khu vực bị ảnh hưởng nặng nề nhất. Các công nhân này mang quốc tịch Nepal, Ấn Độ, Hàn Quốc và Trung Quốc.
Văn phòng Thủ tướng Nepal cho biết, sau khi nhận được khiếu nại về việc người bị mắc kẹt trong đường hầm, chính phủ đã ưu tiên triển khai đội cứu hộ, đang nỗ lực dọn dẹp đất đá để tiếp cận hiện trường. Một đội liên hợp gồm 82 người (62 binh sĩ quân đội Nepal và 20 cảnh sát vũ trang) đã được triển khai liên tục từ tối thứ Bảy. Tuy nhiên, thời tiết khắc nghiệt đang gây nhiều khó khăn cho công tác cứu hộ.
Quân đội Nepal đã giải cứu được 254 công nhân tại dự án thủy điện Upper Trishuli-1 công suất 216 MW. Tuy nhiên, tại các công trình khác như dự án Chilime 22 MW ở huyện Rasuwa, việc cứu hộ gặp nhiều trở ngại. “Đường hầm đầy bùn đất, không thể vào bên trong”, ông Baburaj Maharjan, Giám đốc điều hành Công ty Thủy điện Chilime, nói với tờ Kathmandu Post. Ấn Độ cũng đã cử các đội y tế và chuyên gia cứu hộ đường hầm sang hỗ trợ Nepal.
Nỗ lực xác định danh tính nạn nhân gặp khó
Chính quyền Nepal đang đối mặt với thách thức lớn trong việc lưu trữ và xác định danh tính các thi thể. Ngoại trưởng Nepal cho biết nước này thiếu tủ lạnh để bảo quản thi thể và chạy xét nghiệm ADN. Các thi thể chưa xác định được danh tính đã được đưa tới 21 bệnh viện ở nhiều huyện khác nhau để bảo quản.
Theo số liệu mới nhất, 2.498 người mất tích tại Nepal bao gồm 589 người nước ngoài, 127 công dân Nepal đi cùng, 45 quân nhân, 27 cảnh sát và 13 cảnh sát vũ trang. Riêng phía Trung Quốc, nhà chức trách Tây Tạng cho biết 16 người thiệt mạng tại huyện Gyirong và 261 công dân nước ngoài từ 23 quốc gia mất tích, trong đó có 104 người Nepal, 49 người Ấn Độ, cùng nhiều công dân từ Latvia, Mỹ, Anh, Canada, Australia...
Nepal đã huy động 19.000 nhân viên an ninh và 16 trực thăng cho các hoạt động tìm kiếm cứu nạn. Chính quyền Trung Quốc cũng đã điều 2.100 nhân viên cứu hộ và chi ít nhất 220 triệu nhân dân tệ (32,7 triệu USD) cho công tác ứng phó, sử dụng máy bay không người lái và trực thăng để thả thiết bị tiếp tế.
Một mối lo ngại mới xuất hiện khi mực nước trong một hồ chứa mới hình thành do đất đá sạt lở dâng cao, buộc phải tạm dừng hoạt động cứu hộ vào thứ Sáu vì lo ngại nguy cơ lũ quét thứ hai. Trung Quốc đang theo dõi sát sao hồ chứa này ở thượng nguồn cách cửa khẩu Gyirong 1 km bằng vệ tinh, radar và máy bay không người lái, đồng thời cam kết có thể cảnh báo trước khoảng 30 phút cho lực lượng cứu hộ nếu tình hình xấu đi. Đến nay, cảnh báo lũ vẫn có hiệu lực dọc các con sông ở miền bắc Nepal.
Bộ trưởng Tài chính Nepal ước tính thiệt hại từ thảm họa lần này lên tới hơn 4 tỷ USD. Các tổ chức quốc tế như Liên Hợp Quốc, Liên đoàn Chữ thập đỏ, Australia, Ấn Độ, Hàn Quốc và Mỹ đã gửi viện trợ nhân đạo tới Nepal. Nhiều km đường sá và cầu cống bị phá hủy khiến việc tiếp cận các khu vực bị ảnh hưởng vẫn vô cùng khó khăn.
