Ông Trump nói đã có 'cuộc đàm phán rất tốt' với Iran, Tehran xem xét đề xuất hòa bình của Mỹ

Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 6/5 cho biết ông đã có 'các cuộc đàm phán rất tốt' với Iran trong 24 giờ qua, và 'rất có thể chúng ta sẽ đạt được thỏa thuận', trong bối cảnh Tehran đang xem xét một đề xuất hòa bình của Mỹ mà các nguồn tin cho biết sẽ chính thức kết thúc chiến tranh.

Phát biểu với các phóng viên tại Nhà Trắng, ông Trump nói: 'Hãy nhìn xem, điều này rất đơn giản. Iran không thể có vũ khí hạt nhân bởi vì dù họ mạnh mẽ thế nào, chúng tôi muốn giữ họ sống sót. Chúng tôi muốn giữ tất cả các bạn sống sót.'

Trong một cuộc phỏng vấn với đài PBS, ông Trump cũng bày tỏ lạc quan về việc đạt được thỏa thuận với Iran trước chuyến đi dự kiến tới Trung Quốc vào tuần tới. 'Tôi nghĩ có cơ hội rất tốt để kết thúc, và nếu không kết thúc, chúng tôi sẽ phải quay lại ném bom chúng thật mạnh', ông nói.

Ông Trump cho biết Iran nên đình chỉ chương trình hạt nhân và mở lại eo biển Hormuz, đồng thời đe dọa sẽ nối lại các cuộc không kích nếu đàm phán thất bại.

Trong khi đó, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Esmaeil Baghaei đã hạ thấp các báo cáo cho rằng một thỏa thuận với Mỹ sắp đạt được, gọi đó là sự phóng đại. Ông nói Tehran vẫn chưa đưa ra phản hồi chính thức cho đề xuất mới nhất của Mỹ, nhưng vẫn tiếp tục trao đổi các thông điệp ngoại giao thông qua trung gian Pakistan.

Một nguồn tin Pakistan và một nguồn tin khác am hiểu về quá trình trung gian hòa giải nói với hãng Reuters rằng một thỏa thuận đã gần kề trên một bản ghi nhớ một trang sẽ chính thức kết thúc cuộc xung đột. Điều đó sẽ bắt đầu các cuộc thảo luận để mở khóa vận chuyển qua eo biển, dỡ bỏ các lệnh trừng phạt của Mỹ đối với Iran, và thiết lập các hạn chế đối với chương trình hạt nhân của Iran.

Tuy nhiên, hãng tin bán chính thức Tasnim của Iran, trích dẫn một nguồn tin giấu tên, cho biết đề xuất của Mỹ có chứa một số điều khoản không thể chấp nhận được, mà không nêu rõ đó là những điều khoản nào. Nghị sĩ Ebrahim Rezaei, người phát ngôn Ủy ban Chính sách Đối ngoại và An ninh Quốc gia của Quốc hội Iran, mô tả văn bản này là 'giống một danh sách mong muốn của Mỹ hơn là thực tế'. Ông viết trên mạng xã hội: 'Người Mỹ sẽ không đạt được bất cứ điều gì trong một cuộc chiến mà họ đang thua mà họ chưa đạt được trong các cuộc đàm phán trực tiếp.'

Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Mỹ Tommy Pigott nói với Al Jazeera rằng ông Trump vẫn 'sáng suốt' về những gián đoạn ngắn hạn tạm thời do việc Iran đóng cửa eo biển Hormuz, nhưng Washington không thể 'bình thường hóa việc một quốc gia có thể quyết định ai được phép sử dụng một tuyến đường thủy quốc tế'.

Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu cho biết ông sẽ nói chuyện với ông Trump sau đó trong ngày về các cuộc đàm phán đang diễn ra với Iran, đồng thời nói thêm rằng cả hai đã đồng ý rằng tất cả uranium làm giàu phải được loại bỏ khỏi Iran để ngăn nước này phát triển bom hạt nhân. Iran đã kiên quyết từ chối từ bỏ uranium làm giàu của mình, mà nước này khẳng định không dùng để chế tạo vũ khí hạt nhân.

Cũng trong ngày 6/5, Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) thông báo các lực lượng Mỹ hoạt động ở Vịnh Oman đã vô hiệu hóa một tàu chở dầu mang cờ Iran sau khi tàu này bị cáo buộc không tuân thủ các cảnh báo. CENTCOM cho biết tàu M/T Hasna được phát hiện đang đi qua vùng biển quốc tế đến một cảng Iran trên Vịnh Oman vào khoảng 14:00 GMT. Lực lượng Mỹ đã đưa ra 'nhiều cảnh báo' tới tàu chở dầu, thông báo cho thủy thủ đoàn rằng tàu đã vi phạm lệnh phong tỏa, và lệnh phong tỏa của Mỹ đối với các tàu cố gắng vào hoặc rời khỏi các cảng của Iran vẫn 'có hiệu lực đầy đủ'.

Trước đó, tối 5/5, ông Trump đã thông báo tạm dừng 'Chiến dịch Tự do' – một hoạt động quân sự của Mỹ nhằm hướng dẫn các tàu thương mại bị mắc kẹt qua eo biển Hormuz – chỉ sau một ngày, với lý do có cơ hội đạt được thỏa thuận kết thúc chiến tranh. Ông Trump viết trên mạng xã hội rằng quyết định bất ngờ dừng sứ mệnh này đến sau các yêu cầu từ 'Pakistan trung gian hòa giải và các nước khác', nói rằng 'đã đạt được tiến bộ lớn hướng tới một thỏa thuận hoàn chỉnh và cuối cùng' với Tehran.