Ông Trump dọa cắt quân Mỹ tại châu Âu: Không đơn giản

Trong vòng 48 giờ qua, Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố đang cân nhắc rút quân khỏi Đức, Italy và Tây Ban Nha, sau khi các nước này chỉ trích cách ông xử lý cuộc chiến với Iran.

Đầu tuần, Thủ tướng Đức Friedrich Merz nói Mỹ đang bị Iran “làm nhục” và chính quyền Trump không có “chiến lược thực sự thuyết phục” để chấm dứt xung đột. Ông Merz phát biểu trước sinh viên ở thị trấn Marsberg: “Cuộc chiến chống Iran đang tiêu tốn rất nhiều tiền của chúng tôi và ảnh hưởng trực tiếp đến sản lượng kinh tế”.

Đáp lại, ngày 29/4, Trump viết trên Truth Social rằng Merz “cho rằng Iran có vũ khí hạt nhân là ổn” và “chẳng biết mình nói gì”. Hôm sau, ông đăng tiếp: “Mỹ đang xem xét khả năng giảm quân tại Đức, quyết định sẽ sớm được đưa ra”.

Khi được hỏi ngày 1/5 có rút quân khỏi Italy và Tây Ban Nha không, Trump nói: “Có thể… Tại sao không? Italy chẳng giúp ích gì, còn Tây Ban Nha thì tệ hại”. Cả hai nước này đều chỉ trích cuộc chiến Iran.

Theo số liệu tháng 12/2025 từ Trung tâm Dữ liệu Nhân lực của Lầu Năm Góc (DMDC), Mỹ có khoảng 68.064 quân nhân thường trực tại châu Âu, đóng ở 31 căn cứ thường trực và 19 cơ sở quân sự. Riêng ba nước Đức, Italy và Tây Ban Nha có gần 53.000 quân.

Cụ thể:

• Đức: 36.436 quân, căn cứ lớn nhất là Ramstein Air Base.
• Italy: 12.662 quân, đóng tại Vicenza, Aviano, Naples và Sicily.
• Tây Ban Nha: 3.814 quân, đóng gần eo biển Gibraltar.
• Anh: 10.156 quân, ba căn cứ chủ yếu của Không quân.
• Ba Lan: 369 quân thường trực cùng khoảng 10.000 quân luân chuyển.
• Romania: 153 quân thường trực, thêm lực lượng luân chuyển.
• Hungary: 77 quân thường trực.

Việc rút quân không chỉ do tổng thống quyết định. Quốc hội Mỹ có thể chặn hoặc gây khó khăn thông qua luật và kiểm soát ngân sách. Năm 2020, Trump từng đe dọa rút 12.000 quân khỏi Đức nhưng Quốc hội phản đối và Tổng thống Joe Biden sau đó hủy bỏ quyết định. Hơn nữa, Đạo luật Ủy quyền Quốc phòng (NDAA) 2026 có điều khoản cấm giảm quân Mỹ tại châu Âu xuống dưới 75.000 người một cách thường trực.

Căng thẳng bắt nguồn từ cuộc chiến Mỹ-Israel chống Iran, bùng phát từ 28/2 và chưa kết thúc. Eo biển Hormuz bị phong tỏa, gây gián đoạn thương mại toàn cầu. Trump chỉ trích lãnh đạo châu Âu không ủng hộ Mỹ. Ông từng mô tả Thủ tướng Anh Keir Starmer là “không phải Winston Churchill” sau khi Starmer từ chối cho phép Mỹ dùng căn cứ quân sự Anh để tập kích Iran. Ông cũng công kích Thủ tướng Italy Giorgia Meloni – vốn là lãnh đạo châu Âu từng được ông ưa thích – vì bà chỉ trích cuộc chiến.

Các căn cứ Mỹ tại châu Âu có từ Thế chiến II, ban đầu nhằm đối phó Liên Xô, nhưng sau này trở thành trung tâm hậu cần cho các cuộc chiến của Mỹ ở Trung Đông. Nước chủ nhà thường cấp đất miễn phí và trả lương cho nhân viên địa phương. Riêng Bệnh viện Landstuhl gần căn cứ Ramstein là bệnh viện Mỹ lớn nhất bên ngoài nước Mỹ, phục vụ sơ cứu và điều trị cho lực lượng Mỹ tại châu Âu, Trung Đông và châu Phi.