Bộ trưởng Quốc phòng Nhật Bản Shinjiro Koizumi đã bác bỏ cáo buộc rằng Tokyo đang theo đuổi “chủ nghĩa quân phiệt mới” và chỉ trích Trung Quốc đang mở rộng quân sự nhanh chóng với mức độ minh bạch hạn chế.
Phát biểu tại Đối thoại Shangri-La ở Singapore ngày 29/5, ông Koizumi cho biết Trung Quốc tiếp tục tăng chi tiêu quốc phòng ở mức cao. “Cách tiếp cận đối ngoại và các hoạt động quân sự của Trung Quốc là vấn đề đáng quan ngại nghiêm trọng đối với Nhật Bản và cộng đồng quốc tế”, ông nói. “Hãy nghĩ mà xem. Có một quốc gia sở hữu kho vũ khí hạt nhân khổng lồ và máy bay ném bom chiến lược. Nhật Bản không có loại vũ khí nào như thế, nhưng lại bị gán mác ‘chủ nghĩa quân phiệt mới’?”
Ông Koizumi nhấn mạnh hồ sơ của Nhật Bản kể từ sau Thế chiến thứ hai “đã tự nói lên tất cả”, dẫn chứng việc tuân thủ luật pháp quốc tế và cam kết với Hiến chương Liên Hợp Quốc, cùng với nỗ lực duy trì một “trật tự quốc tế tự do và rộng mở”.
Trước đó, hồi tháng 5, Bộ Ngoại giao Trung Quốc đã kêu gọi các nước châu Á-Thái Bình Dương cảnh giác và “cùng nhau chống lại các hành động liều lĩnh của chủ nghĩa quân phiệt mới Nhật Bản”. Tại diễn đàn Singapore, Thiếu tướng Trung Quốc Mạnh Tường Thanh đã chỉ trích Nhật Bản: “Tôi thực sự nghi ngờ liệu một quốc gia chưa xóa bỏ triệt để di sản độc hại của chủ nghĩa quân phiệt có đủ tư cách để nói nhiều về hợp tác quốc phòng trên các diễn đàn quốc tế hay không, và liệu có thể giành được lòng tin của cộng đồng quốc tế, đặc biệt là các nước châu Á từng bị nước này xâm lược”.
Quan hệ Nhật Bản-Trung Quốc đã xuống mức tồi tệ nhất trong nhiều năm sau khi Thủ tướng Nhật Bản Sanae Takaichi hồi tháng 11 năm ngoái cảnh báo rằng một cuộc tấn công giả định của Trung Quốc nhằm vào Đài Loan có thể khiến Nhật Bản đáp trả quân sự. Trung Quốc coi Đài Loan là lãnh thổ của mình, bất chấp sự phản đối từ chính quyền đảo này.
Bộ trưởng Koizumi cho rằng sự minh bạch đến từ “thảo luận và đối thoại”, đồng thời tỏ tiếc nuối khi Trung Quốc không cử bộ trưởng quốc phòng đến hội nghị, nhưng khẳng định Nhật Bản vẫn mở cửa cho đối thoại. “Chúng tôi luôn để ngỏ cánh cửa”, ông nói, tái khẳng định cam kết của Nhật Bản đối với đối thoại với Trung Quốc và các bên trong khu vực nhằm thúc đẩy ổn định.
Trong bối cảnh Trung Quốc mở rộng và hiện đại hóa quân sự nhanh chóng, Nhật Bản cũng đang định hình lại chính sách quốc phòng của mình. Tháng trước, nội các của Thủ tướng Takaichi đã dỡ bỏ lệnh cấm xuất khẩu vũ khí sát thương, một thay đổi lớn trong chính sách hòa bình hậu chiến.
Tại Đối thoại Shangri-La, ông Koizumi cũng ca ngợi Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Pete Hegseth vì cam kết của ông đối với khu vực châu Á-Thái Bình Dương, nhưng đồng thời nhấn mạnh sự cần thiết của các liên minh mạnh mẽ trên toàn cầu. “Chia rẽ làm suy yếu khả năng răn đe. Đoàn kết tăng cường khả năng răn đe”, ông nói. “Nếu xuất hiện khoảng cách giữa Mỹ, châu Âu và các đồng minh cùng các nước có cùng chí hướng, các thế lực coi đó là cơ hội chắc chắn sẽ xuất hiện”.
