Nhà xuất bản Boreal hôm thứ Tư cho biết đã chấm dứt quan hệ chuyên môn với nhà văn Thelyson Orelien sau khi xác nhận tác giả gốc Haiti - Canada này sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI) để hỗ trợ viết cuốn tiểu thuyết "C'était ça ou mourir" (tạm dịch: "Hoặc thế, hoặc chết").
Theo thông báo của Boreal, nhà xuất bản đã tiến hành một cuộc điều tra bổ sung sau khi các cáo buộc xuất hiện vào tháng 9, nhằm xác định liệu AI có được dùng để viết cuốn tiểu thuyết hay không.
"Thông tin mới, được xác nhận trong vài ngày qua, cho thấy trí tuệ nhân tạo đã được sử dụng trong quá trình viết" cuốn tiểu thuyết, tuyên bố của Boreal nêu rõ.
Trước đó, Orelien đã phủ nhận các cáo buộc liên quan đến cuốn tiểu thuyết đột phá của mình, và tuần trước, nhà xuất bản Canada này còn tuyên bố đứng về phía tác giả 38 tuổi.
Phạm vi sử dụng AI chưa thể xác định
Boreal cho biết nhà xuất bản không biết mức độ sử dụng AI trong quá trình viết "và có lẽ sẽ không bao giờ có câu trả lời dứt khoát".
Theo Boreal, đơn vị này đã thu thập tất cả các bản thảo của cuốn tiểu thuyết và thuê một bên độc lập phân tích các bản nháp khác nhau.
"Kết quả thu được trong tuần này cho thấy dấu vết của các thẻ AI trong siêu dữ liệu của một số tài liệu", Boreal thông tin.
Nhà xuất bản cũng cho biết đã cố gắng phối hợp với Orelien để thu thập bằng chứng cần thiết nhằm chứng minh ông vô tội, nhưng nỗ lực này không đi đến kết quả, và sau đó Orelien "tuyên bố sẽ không cung cấp thêm thông tin nào nữa".
Tác giả vẫn khẳng định không có câu nào do máy viết
Cuốn tiểu thuyết về đề tài di cư của Orelien, với tên gốc tiếng Pháp "C'était ça ou mourir", từng được lên kế hoạch dịch sang hơn 20 quốc gia.
Giải thưởng sách danh giá nhất nước Pháp là Goncourt đã loại cuốn tiểu thuyết khỏi danh sách rút gọn sau khi các kiểm tra bằng công cụ phát hiện AI Pangram cho thấy xác suất 100% rằng tác phẩm chứa văn bản do máy tính tạo ra.
Tuy nhiên, trong một tuyên bố gửi AFP hồi đầu tháng này, Orelien gọi các cáo buộc là "vu khống và dị giáo".
"Đây đó tôi có sử dụng các công cụ để nghiên cứu, đặc biệt là với các thành ngữ nước ngoài", ông nói. "Nhưng không một câu nào trong cuốn sách này được tạo ra bởi máy móc, cũng không phải ý nghĩa hay cấu trúc của một câu chuyện xuất phát từ trực giác của tôi."
Hôm thứ Tư, Orelien vẫn giữ nguyên lập trường khi nói với tờ Libération của Pháp rằng ông đã dùng AI "trong quá trình sáng tạo" để "nghiên cứu lịch sử".
Tác giả cho biết ông bắt đầu viết cuốn sách vào cuối năm 2017, trước khi các dịch vụ AI như ChatGPT trở nên phổ biến.
Khi các cáo buộc lần đầu xuất hiện vào tháng 9, Orelien nói ông nghi ngờ có yếu tố phân biệt chủng tộc đằng sau những chỉ trích nhắm vào mình.
