Người Palestine ở Gaza chuẩn bị đón Eid al-Adha thứ ba trong cảnh chiến tranh

Trong lều trại nơi bà đã sống phần lớn thời gian kể từ khi chiến tranh Israel nổ ra, bà I'tidal Hamdan, 68 tuổi, chuẩn bị đón Eid al-Adha thứ ba liên tiếp xa nhà. Bà từng mơ ước thực hiện Hajj — một trong năm trụ cột của Hồi giáo — cùng chồng, nhưng không có cơ hội rời Gaza, và chồng bà, 67 tuổi, đã thiệt mạng trong một cuộc không kích của Israel năm ngoái.

“Có lẽ tôi đã mơ về điều đó hơn 10 năm rồi”, bà nói với Al Jazeera. “Chồng tôi rất muốn đi Hajj… và anh ấy đã chết trước khi thực hiện được ước nguyện.”

Các hạn chế của Israel tại các điểm xuất cảnh ở Gaza khiến cho năm thứ ba liên tiếp, không có người hành hương nào ra đi để thực hiện Hajj — cuộc hành hương trùng với dịp Eid al-Adha. Nhiều gia đình phải di tản không thể trở về nhà, nếu nhà còn đứng vững, để trang trí cho lễ hội do các hạn chế di chuyển.

Cuộc bao vây và chiến tranh của Israel đã khiến rất ít gia súc hoặc cừu sống sót, vì vậy phong tục hiến tế động vật — một nghi thức quan trọng khác của lễ hội — năm nay chỉ được vài gia đình thực hiện. Trước chiến tranh, tên của bà Hamdan cùng chồng đã có trong danh sách Hajj 2024 với hạn ngạch nghiêm ngặt, nhưng chiến tranh đã vô thời hạn trì hoãn sự kiện một lần trong đời này.

Emad Suhweil, 43 tuổi, một người cha di tản có năm con từ Beit Lahiya ở phía bắc Gaza, cho biết sự vắng mặt của gia súc trên thị trường khiến Eid al-Adha mất đi một thành phần quan trọng. “Mỗi năm chúng tôi từng hiến tế… chúng tôi sẽ giết mổ, vui vẻ, ăn cùng nhau và chia cho người nghèo, đó là những ngày đẹp đẽ”, anh nói. “Tôi từng mua một con cừu hoặc góp phần mua một con bê.”

Mặc dù có số lượng gia súc hạn chế ở Gaza, việc mua một con vật vượt xa khả năng tài chính của hầu hết các gia đình. Suhweil cho biết những con cừu trước chiến tranh có giá khoảng 400–500 dinar Jordan (560–700 USD) nay lên tới 16.000–17.000 shekel (4.400–4.700 USD) cho một con nặng 50 kg, và rất yếu ớt. Có báo cáo rằng một con vật thường có giá 400–600 USD trong những năm trước nay có thể bán tới 6.000 USD.

Theo Phòng Thương mại và Công nghiệp Gaza, hơn 90% trang trại chăn nuôi đã bị phá hủy hoặc hư hại do các cuộc tấn công của Israel và hạn chế vận chuyển hàng hóa thiết yếu. Israel cũng ngăn cản việc nhập khẩu động vật sống vào vùng đất này.

Intisar Awda, 56 tuổi, một người mẹ di tản có 10 con từ Beit Hanoon, nhớ lại thời kỳ các ngôi nhà ở Gaza tràn ngập chuyển động, thăm viếng và chuẩn bị cho niềm vui của trẻ em. “Chúng tôi từng chuẩn bị bàn tiệc Eid đầy những loại thịt ngon nhất và các món ăn… chúng tôi từng cảm nhận sự hiến tế, cảm nhận Eid, cảm nhận niềm vui”, bà nói. Bà đã mất đứa con gái 35 tuổi và ba đứa cháu sau đó phải phân tán cho các thành viên gia đình khác nhau.

“Chúng tôi đang di tản và chịu đựng khó khăn không thể chịu nổi… nhưng chúng tôi vẫn giữ hy vọng bất chấp mất mát”, bà Awda nói. “Tôi hy vọng Eid tiếp theo đến mà không có chiến tranh… Tôi luôn nói, ‘Lạy Chúa, đừng bắt con trước khi con viếng thăm Kaaba… cùng chồng con.’”