Người định cư Israel bao vây các gia đình Palestine ở Bờ Tây

Người định cư Israel đã bao vây ba gia đình Palestine ngay trong nhà của họ ở Bờ Tây, chặn mọi lối đi và cắt nguồn nước, điện, trong một chiến dịch mà người dân mô tả là nhằm cưỡng chiếm đất đai của họ. Đoạn video từ camera an ninh ghi lại hôm thứ Tư cho thấy người định cư và binh sĩ Israel bao quanh một trong những ngôi nhà tại làng Qusra, phía nam Nablus.

Người dân cho biết binh sĩ Israel đã không giải tán đám đông người định cư. Aisha Abu Rida, một cư dân đang bị bao vây, nói với Al Jazeera rằng cuộc bao vây bắt đầu từ hôm Chủ nhật, khi người định cư chặn mọi lối vào nhà của cô.

“Chúng tôi bị bao vây bởi những người định cư, nhưng chúng tôi kiên cường. Chúng tôi sẽ không rời khỏi nhà dù có chuyện gì xảy ra. Dù nước và điện đã bị cắt, chúng tôi vẫn sẽ bám trụ,” Abu Rida nói. Cô nhấn mạnh: “Dù chúng liên tục tấn công nhằm trục xuất chúng tôi, chúng tôi sẽ ở lại trong nhà, kể cả khi phải hy sinh.”

“Sống trong sợ hãi”

Loai Ridi, một người Mỹ gốc Palestine sở hữu một ngôi nhà trong làng, cho biết anh trai anh là Qusai Abu Rida và cháu trai 18 tuổi Ahmed nằm trong số những người bị mắc kẹt. Trao đổi với Al Jazeera từ Toledo, Mỹ, Ridi nói gia đình anh đang phụ thuộc vào hệ thống năng lượng mặt trời tạm thời và nước giếng còn lại từ mùa đông sau khi các đường cấp nước bị cắt.

“Anh ấy không muốn rời khỏi nhà. Bởi vì nếu rời đi, người định cư sẽ chiếm lấy ngay lập tức. Tình hình thực sự rất khó khăn. Anh ấy vừa nói với tôi: ‘Tôi chỉ còn đủ lương thực cho hai ba ngày nữa. Nếu không ai có thể tiếp tế, tôi không biết phải làm gì thêm’.”

Theo Ridi, lực lượng Israel gần như không can thiệp khi anh trai anh gọi điện cầu cứu. Anh cáo buộc rằng các binh sĩ thậm chí đã quỳ xuống cầu nguyện cùng những người định cư tại hiện trường, theo đoạn video lan truyền trên mạng xã hội. “Về cơ bản họ chẳng làm gì cả,” Ridi nói.

Trong ngày thứ Tư, thêm binh sĩ Israel đã tới hiện trường, tháo dỡ lều của người định cư và đụng độ với khoảng 50–60 người trong nhóm này trước khi rút lui. “Họ không thể di tản những người định cư vì họ không kiên quyết. Lẽ ra họ phải bắt họ lên xe van và đưa đi,” Ridi nói.

Quân đội Israel sau đó cùng ngày cho biết sẽ triển khai thêm một tiểu đoàn bộ binh tới khu vực, với chỉ thị từ tổng tham mưu trưởng nhằm tăng cường “trật tự và kiểm soát tác chiến”, ngăn chặn các vụ việc tiếp diễn. Một ngày trước đó, quân đội Israel thừa nhận đã nhận được báo cáo về việc người định cư xâm nhập và chiếm giữ nhà, đất của người Palestine trong khu vực, gọi hành vi này là “bất hợp pháp, đáng chê trách và không thể chấp nhận”, gây rối loạn đời sống người dân. Họ cũng cho biết sẽ xử lý kỷ luật các nhân viên an ninh xuất hiện trong đoạn video ghi hình tại hiện trường những ngày trước đó.

“Gia đình tôi đang sống trong sợ hãi. Và chúng tôi ở hải ngoại cũng sống trong sợ hãi. Họ đang bị quấy nhiễu và tấn công bởi những người định cư… Tôi không thể làm gì được,” Ridi nói thêm.

“Thanh lọc sắc tộc”

Qusra nằm trong Khu vực B của Bờ Tây bị chiếm đóng, nơi chính quyền Palestine danh nghĩa quản lý hành chính. Ngôi làng này thời gian qua hứng chịu nhiều vụ tấn công, gồm cả vụ đốt một nhà thờ Hồi giáo mới xây hồi tháng trước. Ở làng Jalud lân cận, một cuộc bao vây kéo dài hai tuần hồi tháng 7 đã buộc hai gia đình Palestine phải rời bỏ đất đai trước khi người định cư tiếp quản tài sản.

Bạo lực và chiếm đất tại Bờ Tây diễn biến gia tăng trong những tháng gần đây, khi người định cư Do Thái được khuyến khích bởi chính phủ cánh hữu của Thủ tướng Benjamin Netanyahu, vốn đẩy nhanh việc mở rộng các khu định cư. Hơn 500.000 người Israel sống ở Bờ Tây trong các khu định cư bị coi là bất hợp pháp theo luật pháp quốc tế, bên cạnh khoảng 3 triệu người Palestine. Israel đã chiếm đóng vùng lãnh thổ này từ năm 1967.

Theo tổ chức giám sát định cư Peace Now, hiện có 146 khu định cư ở Bờ Tây cùng 390 tiền đồn nhỏ hơn. Tổ chức Breaking the Silence, một nhóm nhân quyền Israel, viết trên X rằng trong khi người định cư thực hiện “khủng bố hàng ngày chống lại người Palestine… thì cả khủng bố và thanh lọc sắc tộc đều không thể xảy ra nếu không có sự hậu thuẫn của quân đội Israel”.

Liên Hợp Quốc cũng cảnh báo tình hình ở Bờ Tây đã chạm mức “điểm bùng phát”. Phát biểu trước Hội đồng Bảo an hôm thứ Ba, ông Ramiz Alakbarov, Phó điều phối viên đặc biệt về tiến trình hòa bình Trung Đông, cho biết lực lượng Israel và người định cư đã giết hại 76 người Palestine, trong đó có 18 trẻ em, tại vùng lãnh thổ này từ đầu năm tới nay.

Khoảng 3.800 người Palestine, gần một nửa là trẻ em, đã phải rời bỏ nhà cửa vì bạo lực của người định cư, phá hủy nhà và cưỡng bức đuổi đi. Liên Hợp Quốc ghi nhận hơn 1.430 vụ tấn công của người định cư gây thương vong hoặc thiệt hại tài sản tại khoảng 260 cộng đồng Palestine trong năm 2026, nhiều vụ diễn ra trước sự chứng kiến của lực lượng Israel.

Theo ông Alakbarov, các vụ tấn công của người định cư trước đây tập trung chủ yếu ở Khu vực C, nơi Israel nắm toàn quyền kiểm soát dân sự và an ninh, nay đang lan rộng sang Khu vực A và B. Cũng trong năm nay, chính quyền Israel đã tiến hành hoặc phê duyệt khoảng 12.360 đơn vị nhà ở định cư tại Bờ Tây, trong đó có 5.160 đơn vị ở Đông Jerusalem bị chiếm đóng.

“Đây là những bước đi đan xen, không phải các diễn biến riêng lẻ,” Alakbarov cảnh báo, đồng thời nói rằng chúng đang tái định hình Bờ Tây, làm suy yếu chính quyền Palestine và thúc đẩy “sáp nhập trên thực tế”.