Nga trở lại hội nghị tài chính G20 do Mỹ chủ trì, châu Âu bất bình

Bộ trưởng Tài chính Nga Anton Siluanov đã có mặt tại hội nghị G20 do Mỹ chủ trì ở Asheville, Bắc Carolina, trong ngày thứ Hai, đánh dấu lần đầu tiên kể từ năm 2022, một quan chức cấp cao của Nga tham dự trực tiếp một sự kiện G20. Động thái này ngay lập tức gây ra sự bất bình và thất vọng trong giới quan chức châu Âu.

Ông Siluanov, người giữ chức Bộ trưởng Tài chính Nga từ năm 2011, đã có cuộc gặp song phương với Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent. Theo Bộ Tài chính Nga, hai bên đã thảo luận về hợp tác tài chính trong khuôn khổ G20, trong khi một quan chức Mỹ cho biết nội dung cuộc gặp tập trung vào kế hoạch hòa bình cho Ukraine mà Tổng thống Donald Trump đề xuất.

Trả lời câu hỏi của phóng viên về việc mời Nga, Tổng thống Trump nói: “Chúng tôi muốn hòa thuận với tất cả mọi người. Một trong những lý do khiến tôi thành công là tôi hòa thuận với tất cả.”

Tuy nhiên, các quan chức châu Âu đã lên tiếng chỉ trích việc này. Bộ trưởng Tài chính Ba Lan Andrzej Domanski cho biết ông không hài lòng khi thấy Nga có mặt, dù thừa nhận nước chủ nhà G20 có quyền mời khách. Ông nói với hãng tin Reuters: “Chúng tôi không tin Nga. Họ liên tục nói dối, và bạn cần phải thực sự thận trọng khi thảo luận với họ. Đối với tôi, việc trò chuyện với Nga là rất khó khăn.”

Bộ trưởng Tài chính Đức Lars Klingbeil cho rằng quyết định của Mỹ gửi đi một “tín hiệu đáng lo ngại”. Ông cho biết đã nói với Siluanov trong phiên họp toàn thể rằng Moscow phải kết thúc chiến tranh và “chúng tôi rõ ràng ủng hộ Ukraine”. Ông cũng tiết lộ châu Âu đang chuẩn bị một gói trừng phạt mới đối với Nga và hy vọng sẽ hợp tác chặt chẽ với Washington.

Các quan chức châu Âu cũng phản đối việc xuất hiện cùng Siluanov trong bức ảnh chụp chung truyền thống của G20. Cuối cùng, bức ảnh đã được chụp mà không có sự góp mặt của Bộ trưởng Nga. Ông Klingbeil cho biết các quan chức châu Âu, bao gồm Chủ tịch Ngân hàng Trung ương châu Âu Christine Lagarde, đã thảo luận về việc này và nhất trí rằng duy trì một kênh đối thoại có thể cho phép họ gửi đi thông điệp thẳng thắn tới Moscow.

“Tuy nhiên, việc Bộ trưởng Tài chính Nga quay trở lại – sau khoảng bốn cuộc họp G20 không có sự tham gia của Nga – cho thấy một nỗ lực bình thường hóa, và điều đó khiến chúng tôi càng phải phản đối mạnh mẽ hơn,” ông Klingbeil nói.

Sự xuất hiện của ông Siluanov trái ngược hoàn toàn với cuộc họp G20 tại Washington vào tháng 4/2022, khi việc ông tham dự trực tuyến đã khiến các quan chức Canada, Anh, Mỹ và Ngân hàng Trung ương châu Âu đồng loạt rời khỏi cuộc họp.

Phản ứng trước việc Nga tham dự, phát ngôn viên Nhà Trắng Kush Desai nói với hãng tin AFP rằng chính quyền Trump đã làm việc với Nga để thúc đẩy một thỏa thuận “nhằm chấm dứt cuộc đổ máu không hồi kết mà tổng thống đã lên án”. Ông nói thêm: “Tổng thống và chính quyền sẽ không bao giờ ngần ngại nói chuyện với những người mà chúng ta cần nói chuyện để đạt được điều đó. Đó là những gì chúng tôi đang hướng tới tại G20.”

Reuters và AFP, trích dẫn các nguồn tin quen thuộc với cuộc đàm phán Washington-Moscow, cho biết ông Bessent đã nói rõ rằng Mỹ sẽ không nới lỏng các biện pháp kinh tế đối với Nga cho đến khi chiến tranh ở Ukraine kết thúc.

Cuộc họp kéo dài hai ngày diễn ra trong bối cảnh nợ toàn cầu đạt mức kỷ lục gần 353 nghìn tỷ USD, trong khi nền kinh tế thế giới đối mặt với cú sốc năng lượng do cuộc xung đột giữa Mỹ-Israel và Iran gây ra. Căng thẳng cũng gia tăng do thặng dư thương mại lớn của Trung Quốc và sự không chắc chắn về tác động của làn sóng đầu tư vào trí tuệ nhân tạo.

Mỹ, hiện giữ chức chủ tịch luân phiên G20, đã không mời Nam Phi – nước chủ nhà G20 năm ngoái – tham dự cuộc họp này. Trong khi đó, Ba Lan, quốc gia không phải là thành viên thường trực của G20, đã được mời. Một số phóng viên của các tờ báo lớn của Mỹ, bao gồm The New York Times và Bloomberg News, đã không được cấp thẻ tác nghiệp cho sự kiện này.