MAGA trước bầu cử giữa nhiệm kỳ: không phải chia rẽ, mà là cuộc đấu định nghĩa lại phong trào

Khi kỳ bầu cử giữa nhiệm kỳ đến gần, nhiều ý kiến nói về một "chia rẽ" trong liên minh Make America Great Again (MAGA) – lực lượng đã đưa Donald Trump trở lại Nhà Trắng năm 2024. Nhưng theo một bài phân tích đăng trên Al Jazeera, vấn đề nên được nhìn khác đi: không phải chia rẽ, mà là nỗ lực định nghĩa lại phong trào này là gì và gồm những ai.

Theo tác giả, liên minh MAGA năm 2024 là tập hợp của những nhóm vốn thường bị đặt đối lập nhau: người bảo thủ xã hội, phong trào chống phá thai, tín hữu Kitô giáo, Hồi giáo và Quaker sùng đạo, những người cánh tả bất mãn và nhóm cử tri trẻ lần đầu đi bầu – tất cả cùng đứng sau một ứng viên của đảng Cộng hòa.

Bài viết cho rằng chính sự đa dạng này đã tạo nên một "ủy nhiệm đạo đức" dựa trên quan ngại về cái giá con người của biên giới không được kiểm soát, của các cuộc chiến tranh ở nước ngoài và của lối chính trị của giới cầm quyền – những vấn đề mà theo tác giả, đã khiến các băng nhóm kiểu Jeffrey Epstein tồn tại trong khi phẩm giá của những người yếu thế bị bỏ mặc.

Trong chặng cuối chiến dịch tranh cử, tác giả kể lại việc đã đến thăm các nhà thờ Kitô giáo Syria ở bang Pennsylvania và gặp những người Mỹ có gia đình từng chịu hậu quả nặng nề từ chính sách đối ngoại của Washington. Tại những cộng đồng này, các cuộc trao đổi xoay quanh Gaza, hòa bình và những cam kết của ông Trump.

Tuy nhiên, theo bài viết, sau khi cuộc chiến tranh Mỹ – Israel nhằm vào Iran nổ ra, ông Trump tuyên bố "tôi là MAGA" và gắn thương hiệu này với tư tưởng của những người theo chủ nghĩa tân bảo thủ như Mark Levin. Điều đó, theo tác giả, biến MAGA thành công cụ của chính giới tinh hoa hiếu chiến mà liên minh ban đầu muốn gạt bỏ, và đặt thương hiệu này trước nguy cơ bị phá hủy trong kỳ bầu cử tháng 11.

Bài viết nêu một trong những yếu tố trung tâm của quá trình này là quyết định hỗ trợ, tài trợ và bảo vệ Israel bằng mọi giá trong bối cảnh xung đột tại Gaza và các diễn biến khác ở Trung Đông. Theo tác giả, ngày bầu cử năm 2026 sẽ là lần đầu tiên sự phẫn nộ đạo đức của công chúng được thể hiện đầy đủ.

Bài viết dẫn thông tin của The New York Times rằng David Milstein, cố vấn cấp cao của Đại sứ Mỹ tại Israel Mike Huckabee và là con riêng của Mark Levin, đã nhiều lần chặn hoặc viết lại các báo cáo của đại sứ quán về bạo lực của Israel nhằm vào người Palestine ở Gaza và Bờ Tây, thậm chí chặn cả thông tin về việc người Mỹ gốc Palestine bị giết bởi người định cư và lực lượng an ninh Israel, nhưng vẫn giữ chức vụ.

Tác giả – tự nhận là người Mỹ bảo thủ và Công giáo – viết rằng trong bối cảnh Washington dùng uy tín đạo đức của nước Mỹ để che chắn chính phủ Israel khỏi trách nhiệm giải trình, trong khi mạng sống người Palestine bị coi là vấn đề có thể thương lượng, cả niềm tin cá nhân lẫn tinh thần yêu nước buộc phải đứng ngược lại một số người tự nhận là "yêu nước" và "Kitô hữu bảo thủ" ồn ào nhất. Tác giả khẳng định không phủ nhận những gì họ tuyên bố đại diện, mà ngược lại, vẫn theo đuổi những giá trị đó.

Bài viết dẫn khảo sát tháng 4 của Pew Research cho thấy 57% người Cộng hòa và cử tri độc lập nghiêng Cộng hòa trong độ tuổi 18–49 có quan điểm bất lợi về Israel. Theo tác giả, thế hệ trẻ bảo thủ đã xem cùng những hình ảnh từ Gaza như mọi người khác, và những người tự nhận là lãnh đạo mới của MAGA – phong trào từng dạy giới trẻ không tin vào các câu chuyện chính thống – không thể mong họ ngừng đặt câu hỏi.

Bài viết điểm lại một số nhân vật được tác giả đánh giá là vẫn giữ được chính trực và mang ngọn cờ của liên minh ban đầu. Cựu giám đốc Trung tâm Chống khủng bố quốc gia Joe Kent từ chức vì cuộc chiến Iran và công khai mô tả áp lực từ phía Israel và các nhóm vận động hành lang. Cựu Giám đốc Tình báo Quốc gia Tulsi Gabbard đưa ra hồ sơ cho thấy Iran không chế tạo vũ khí hạt nhân và chưa khôi phục năng lực làm giàu hạt nhân kể từ sau cuộc chiến 12 ngày năm 2025, làm suy yếu lập luận về "mối đe dọa hạt nhân sắp xảy ra" được dùng để biện minh cho cuộc chiến.

Cựu nghị sĩ Marjorie Taylor Greene và nghị sĩ Thomas Massie được nêu là những người phản đối xung đột tại Gaza và việc che đậy vụ Epstein. Theo bài viết, bà Greene đã từ chức còn ông Massie thất cử tại vòng bầu cử sơ bộ sau một chiến dịch tốn hàng triệu USD nhằm loại bỏ ông.

Nhà hoạt động bảo thủ Carrie Prejean Boller bảo vệ quan điểm Kitô giáo phản đối bạo lực của Israel tại Gaza và bị mất ghế trong Ủy ban Tự do Tôn giáo của ông Trump. Các bình luận viên bảo thủ Tucker Carlson và Alex Jones cũng dùng nền tảng của mình để phản đối cuộc chiến Iran và việc Mỹ ủng hộ các hành vi của Israel với người Palestine.

Bài viết cũng nhắc đến nhóm nghệ sĩ hài và người dẫn podcast như Joe Rogan, Theo Von, Tim Dillon – những người từng mở nền tảng cho chiến dịch của ông Trump năm 2024, với việc ông Rogan ủng hộ Trump, ông Von phỏng vấn Trump và ông Dillon tiếp đón JD Vance sau khi ông Vance trở thành ứng viên phó tổng thống. Giờ đây, theo tác giả, những tiếng nói này lên án đổ máu và những cam kết bị phá vỡ; từ Gaza, Liban, Bờ Tây đến Iran, ông Trump đã đánh mất thiện chí của họ.

Theo tác giả, những nhân vật chính trị và văn hóa này là hình ảnh trước của tương lai mà liên minh còn hướng tới; các ứng viên họ ủng hộ, hoặc chính họ nếu ra tranh cử, sẽ dễ được cử tri nhận ra, và hàng triệu người sẽ đứng sau họ.

Bài viết kết luận rằng việc gây sức ép với những cử tri bị chính quyền Trump phản bội sẽ dẫn đến hệ quả dễ đoán: liên minh MAGA ban đầu sẽ đánh bại một đảng Cộng hòa đang theo đuổi chính những chính sách mà phong trào vốn muốn loại bỏ. Theo tác giả, không nên nhầm lẫn trước những lời nói về "chia rẽ"; khi thương hiệu "MAGA" mới sụp đổ, đó sẽ không phải vì liên minh tan rã, mà vì liên minh vẫn đang mạnh lên.

Bài viết thể hiện quan điểm của tác giả và không nhất thiết phản ánh lập trường biên tập của Al Jazeera.