Lực lượng Israel đã tiến hành đột kích Trung tâm Đào tạo Qalandiya, một cơ sở quan trọng do Cơ quan Cứu trợ và Việc làm của Liên hợp quốc dành cho người tị nạn Palestine (UNRWA) vận hành tại thị trấn Kafr Aqab, thuộc Đông Jerusalem bị chiếm đóng.
Trước cuộc đột kích ngày thứ Ba, quân đội Israel đã phong tỏa trạm kiểm soát Qalandiya gần đó. Các lực lượng quân sự được triển khai dày đặc tại các khu vực lân cận cũng như trại tị nạn Qalandiya. Binh lính đã cưỡng bức trục xuất toàn bộ nhân viên UNRWA khỏi khu vực này, yêu cầu họ không được quay trở lại, đồng thời bắt đầu các hoạt động để di dời toàn bộ khu phức hợp.
Bộ trưởng An ninh Quốc gia cực hữu Israel, Itamar Ben-Gvir, đã trực tiếp tham gia cuộc đột kích. Phát biểu từ hiện trường, Ben-Gvir ca ngợi chiến dịch, tuyên bố rằng chính quyền đã bắt đầu “chiến dịch di dời tòa nhà”, và khẳng định “không có chỗ cho cơ quan này tại Jerusalem và Israel”.
Sau vụ việc, Bộ Ngoại giao Israel thông báo rằng Chính quyền thành phố Jerusalem đã bắt đầu thủ tục chuyển đổi khu đất thành một tổ hợp giáo dục và cộng đồng mới. Bộ này cho biết dự án sẽ phục vụ hàng nghìn người Palestine sinh sống tại Kafr Aqab, với các hạng mục bao gồm trường học, nhà thờ Hồi giáo, sân thể thao và trung tâm y tế.
Các quan chức Israel cáo buộc rằng khu đất đã thuộc quyền sở hữu của Quỹ Quốc gia Do Thái từ năm 1937 và đã được phân bổ cho Chính quyền thành phố Jerusalem cho dự án trên. Họ lập luận rằng UNRWA đã rào kín khu đất này trong nhiều thập kỷ mà không có quyền sở hữu hợp pháp. Bộ Ngoại giao Israel trực tiếp viện dẫn đạo luật chống UNRWA được Quốc hội Israel (Knesset) thông qua vào tháng 10/2024, cấm các hoạt động của cơ quan này trên lãnh thổ Israel, để biện minh cho việc chiếm giữ.
Phía UNRWA bác bỏ hoàn toàn các cáo buộc trên, khẳng định Trung tâm Đào tạo Qalandiya là cơ sở của Liên hợp quốc và được bảo vệ theo luật pháp quốc tế. Nhà báo Sarah Abu Alrob, đưa tin từ Ramallah tại Bờ Tây, nhấn mạnh tác động nghiêm trọng của quyết định này đối với người dân. Bà cho biết trung tâm đang cung cấp các dịch vụ thiết yếu cho 16.000 người tị nạn Palestine tại trại Qalandiya hoặc từ khắp Bờ Tây đến đây.
Theo bà Alrob, cuộc đột kích này diễn ra sau một chiến dịch tương tự vài tháng trước, khi lực lượng Israel tấn công trụ sở UNRWA tại khu Sheikh Jarrah ở Đông Jerusalem, sơ tán toàn bộ nhân viên và phá dỡ một phần cấu trúc tòa nhà. Bà nhận định: “Đây là một phần trong chiến dịch lớn hơn, khi chính phủ Israel đang kêu gọi giải thể tổ chức UNRWA, cơ quan cung cấp các dịch vụ giáo dục, y tế và xã hội cho người tị nạn Palestine ở Bờ Tây”.
Các nhà hoạt động nhân quyền và chuyên gia pháp lý đã lên án hành động trên. Luật sư Mohammad Dahleh, một nhà hoạt động nhân quyền tại Đông Jerusalem, mô tả việc chiếm giữ là vi phạm trực tiếp luật pháp quốc tế và phán quyết tư vấn của Tòa án Công lý Quốc tế (ICJ). Ông nhấn mạnh vai trò quan trọng của UNRWA trong giai đoạn khủng hoảng, đặc biệt khi người tị nạn Palestine đang cần hỗ trợ nhất tại Gaza và Bờ Tây.
