Argentina ngày 6/8 cho biết sẽ không trả đũa sau khi Brazil quyết định hạ cấp quan hệ ngoại giao, động thái diễn ra sau loạt phát ngôn mới nhất của Tổng thống Javier Milei nhằm vào người đồng cấp Brazil Luiz Inacio Lula da Silva.
Ngoại trưởng Argentina Pablo Quirno tuyên bố Buenos Aires sẽ không đáp trả bằng các biện pháp ngoại giao, sau khi Brazil thông báo sẽ xử lý quan hệ song phương thông qua đại biện lâm thời thay vì đại sứ đầy đủ.
Quyết định của Brazil được đưa ra sau khi ông Milei một lần nữa gọi ông Lula là “kẻ trộm”, “tham nhũng” và “từng đi tù” trong một cuộc phỏng vấn truyền hình hôm 3/8. “Ông ta đã ở tù, vì vậy gọi ông ta là kẻ từng ngồi tù là đúng”, ông Milei nói.
Ông Lula, từng giữ chức tổng thống Brazil giai đoạn 2003-2010, đã trải qua 580 ngày trong tù sau khi bị kết án trong cuộc điều tra tham nhũng “Chiến dịch Rửa xe” quy mô lớn năm 2018. Tuy nhiên, bản án sau đó đã bị hủy do vi phạm tố tụng, và thẩm phán phụ trách vụ án bị xác định có hành vi thiếu khách quan, mở đường cho ông Lula trở lại vị trí tổng thống vào năm 2023.
Đại sứ Brazil Julio Bitelli sẽ không trở lại Buenos Aires, đánh dấu điểm thấp nhất trong quan hệ giữa hai nước láng giềng kể từ khi nhà lãnh đạo Argentina nhậm chức. Hai tổng thống chưa từng có cuộc gặp song phương chính thức nào trong nhiệm kỳ của ông Milei, cũng bắt đầu từ năm 2023.
Căng thẳng diễn ra chưa đầy hai tháng trước cuộc bầu cử tổng thống Brazil, trong đó ông Lula đang tìm kiếm nhiệm kỳ thứ tư, đối đầu với Flavio Bolsonaro, con trai cựu tổng thống theo phe cực hữu Jair Bolsonaro. Ông Milei đã bày tỏ ủng hộ gia đình Bolsonaro, xuất hiện tại lễ ra mắt chiến dịch tranh cử của ông Flavio hồi tháng trước và dùng sự kiện này để chỉ trích ông Lula cùng một thẩm phán Tòa án Tối cao Brazil.
Ông Lula đã tận dụng căng thẳng ngày càng gia tăng để khắc họa mình là người bảo vệ chủ quyền Brazil. “Chúng tôi không thể chấp nhận sự can thiệp”, ông nói trong một cuộc phỏng vấn hôm 6/8, đồng thời nhấn mạnh Brazil “sẽ đối đầu với bất kỳ ai từ bên ngoài tìm cách can thiệp vào tiến trình bầu cử của chúng tôi”. Ông cũng bảo vệ quyết định hạ cấp quan hệ với Argentina của chính phủ nước này, nói rằng Brazil mong muốn “được đối xử tôn trọng”.
Căng thẳng với Argentina diễn ra trong bối cảnh Brazil cũng đang vướng vào tranh chấp ngoại giao riêng với Mỹ. Tuần này, Washington đã thu hồi thị thực của đại sứ Brazil sau khi Brasilia từ chối phê chuẩn việc bổ nhiệm Daniel Perez, một nghị sĩ Đảng Cộng hòa nổi tiếng của bang Florida, làm đại sứ Mỹ tại Brazil.
Ông Lula gọi sự bổ nhiệm này là “thiếu trách nhiệm và thiếu sáng suốt”, nói rằng Washington đã mất quá nhiều thời gian để chỉ định người, và với việc bầu cử đang đến gần, ông không tiếp nhận đại sứ mới. Ông cũng bảo vệ việc Brazil trước đó từ chối cấp thị thực cho hai quan chức chính quyền Trump có kế hoạch đến nước này để thảo luận về điều Mỹ mô tả là tính toàn vẹn bầu cử, cáo buộc họ tìm cách “can thiệp, giám sát và điều tra máy bỏ phiếu của Brazil”.
Căng thẳng ngoại giao diễn ra khi vấn đề can thiệp từ bên ngoài đã trở thành chủ đề trọng tâm trong chiến dịch tái tranh cử của ông Lula, khi chính phủ của ông cáo buộc ông Milei và phe cánh gia đình Bolsonaro tìm cách làm suy yếu niềm tin vào hệ thống bầu cử Brazil.
